Lãng phí do... biển báo

Với chiều dài khoảng 167 km, QL19 hiện có tới 58 vị trí đặt biển báo hạn chế tốc độ 40 - 60 km/giờ.

Hàng ngàn tỉ đồng đã được đầu tư để nâng cấp, mở rộng QL19 - tuyến giao thông huyết mạch nối Tây nguyên với duyên hải miền Trung, từ Pleiku tới Quy Nhơn (Gia Lai), với kỳ vọng đặt ra rất rõ ràng: rút ngắn thời gian lưu thông, giảm chi phí vận tải, tạo động lực thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội khu vực.

Thế nhưng, thực tế trên tuyến đường này lại bộc lộ một nghịch lý đáng buồn: đường càng được đầu tư hiện đại, phương tiện lại càng phải chạy chậm.

Với chiều dài khoảng 167 km, QL19 hiện có tới 58 vị trí đặt biển báo hạn chế tốc độ 40 - 60 km/giờ. Bình quân, chưa đầy 3 km, người lái xe lại phải giảm tốc. Theo phản ánh của các đại biểu HĐND tỉnh Gia Lai, nếu lưu thông đúng vận tốc thiết kế, thời gian di chuyển chỉ khoảng 2,5 giờ, nhưng thực tế người dân và doanh nghiệp phải mất gần 4 giờ để đi hết tuyến.

Một con đường vừa được nâng cấp với kinh phí hơn 3.600 tỉ đồng nhưng lại bị "trói" bởi dày đặc biển báo hạn chế tốc độ. Đây không chỉ là câu chuyện chậm thêm vài chục phút, mà là sự lãng phí rất lớn nguồn lực xã hội: chi phí vận chuyển tăng, hiệu quả đầu tư hạ tầng bị bào mòn, cơ hội giao thương bị thu hẹp.

Đáng nói hơn, QL19 không phải là trường hợp cá biệt. Ma trận biển báo đang tồn tại trên nhiều tuyến đường khác trong cả nước. Có những đoạn vừa ra khỏi khu dân cư, tài xế chưa kịp tăng tốc đã gặp biển hạn chế 40 km/giờ, trong khi điều kiện mặt đường, tầm nhìn và mật độ phương tiện hoàn toàn cho phép lưu thông nhanh hơn.

Không ít ý kiến cho rằng, việc cắm biển hiện nay mang nặng tư duy "phòng thủ": ưu tiên giảm rủi ro trách nhiệm cho đơn vị quản lý, hơn là tối ưu hóa dòng chảy giao thông. Sự chồng chéo của các quy định cùng cách quản lý theo kiểu "không quản được thì hạn chế" đang khiến hiệu quả của những dự án đầu tư ngàn tỉ bị suy giảm.

Để giải quyết tận gốc tình trạng trên, cần rà soát tổng thể hệ thống biển báo trên các tuyến đã được nâng cấp, kiên quyết loại bỏ những biển không còn phù hợp; đồng thời, cần cập nhật quy định theo hướng bám sát điều kiện thực tế của hạ tầng, tránh áp dụng máy móc các quy chuẩn cũ, và xác lập rõ trách nhiệm của đơn vị quản lý đường bộ.

Hạ tầng giao thông sinh ra để thúc đẩy phát triển. Sẽ thật lãng phí nếu những con đường ngàn tỉ lại trở thành "cái phanh" chỉ vì những tấm biển báo cắm sai chỗ.