Khi nhận được câu hỏi tại sao con đường 965 độc đạo nối từ Quốc lộ 51 vào cụm cảng Cái Mép - Thị Vải, thời điểm đó là cụm cảng container nước sâu duy nhất trên cả nước, lại xấu như vậy, tôi phải gắng trả lời sao cho lạc quan và "ngoại giao" nhất có thể.
Tôi nói Việt Nam đã quy hoạch hệ thống đường cao tốc, đường liên cảng và nhiều tuyến đường khác để tăng kết nối tới cụm cảng nước sâu, nhưng một số bến cảng đi vào hoạt động sớm hơn dự kiến nên hệ thống hạ tầng này chưa theo kịp.
Trong thâm tâm tôi hiểu dù có giải thích thế nào đi nữa, thì chúng ta đã để lại ấn tượng với khách hàng rằng hạ tầng kết nối đến cảng nước sâu hàng đầu cả nước chưa được chú ý đúng mức.
Một kịch bản tương tự, nhưng với áp lực khủng khiếp hơn, đang dần hiện hữu tại dự án sân bay Long Thành. Sân bay lớn nhất Việt Nam đã đón một số chuyến bay đầu tiên cuối năm 2025 và dự kiến khai thác thương mại từ giữa năm 2026, nhưng hạ tầng kết nối đến nay vẫn chưa hoàn thiện.
Kết nối giữa TP HCM và sân bay Long Thành hiện chỉ dựa vào đường bộ, trong đó trục chính là cao tốc TP HCM - Long Thành - Dầu Giây và Quốc lộ 51 thường xuyên quá tải. Cao tốc Bến Lức - Long Thành, cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu, đường Vành đai 3 chưa hoàn thiện. Một số tỉnh lộ đang được xây dựng, nâng cấp nhưng chưa đồng bộ, khiến nguy cơ ùn tắc vẫn hiện hữu khi sân bay đi vào khai thác.
Trong bối cảnh đó, tại buổi thăm, chúc Tết Đảng bộ, chính quyền và nhân dân TP HCM sáng 9/2, Tổng Bí thư Tô Lâm nhận định: "Xây sân bay là rất quan trọng nhưng kết cấu hạ tầng giao thông phải đi trước một bước". Đi xa hơn cả câu chuyện về hạ tầng kết nối, ông đặt ra mục tiêu: thời gian di chuyển từ TP HCM tới sân bay Long Thành không thể kéo dài hai tiếng như hiện nay mà cần rút xuống khoảng 30 phút.
Đó sẽ là bài toán đầy thách thức.
