Xả lũ kỷ lục ở Lâm Đồng: Vì sao chỉ thông báo trước 2 giờ?

Đó là câu hỏi được đặt ra khi trận lũ sau đợt mưa kéo dài từ đêm 3 đến rạng sáng 4-12 khiến người dân tại nhiều nơi thuộc khu vực Bình Thuận cũ (nay là Lâm Đồng) thiệt hại nặng, hàng ngàn ngôi nhà chìm trong nước lũ.

Lũ chồng lũ, dân kiệt quệ

Đến chiều 5-12, nước lũ đã rút bớt nhưng khu vực cửa sông Liên Hương (vùng Bình Thuận cũ) vẫn ngổn ngang những chiếc ghe cá bị đánh chìm, lật úp, va chồng lên nhau.

Hàng trăm ngư dân bì bõm dưới dòng nước đục ngầu, cố gắng trục vớt tàu thuyền, gom nhặt từng mảnh ngư cụ còn sót lại.

Giờ trắng tay rồi

Nhiều người lớn tuổi ở xã Liên Hương lắc đầu nói mấy chục năm nay mới chứng kiến trận lũ dữ như vậy, nước đổ về cuồn cuộn giữa đêm, không kịp trở tay. Ông Nguyễn Thành Tài (52 tuổi, ngụ xã Liên Hương), chủ một ghe lặn hải sản, vẫn chưa hết bàng hoàng khi nhắc lại thời điểm nước lũ bất ngờ ập tới.

Ông cho biết trước đó có nhận được thông báo xả lũ ở hồ sông Lòng Sông nhưng không ngờ lượng nước đổ về lại quá lớn và dòng chảy mạnh đến vậy.

Cách đó không xa, ông Nguyễn Văn Chín (56 tuổi) vừa trở về nhà sau chuyến đánh bắt thì nước lũ kéo tới. Dù tàu cá đã được neo bốn điểm nhưng vẫn không chịu nổi sức nước.

"Nước lên nhanh lắm, tôi chạy ra xem ghe thì nó đã trôi tuột ra ngoài. Thật sự bất lực, nước lũ quá mạnh, mấy chục năm sống ở đây đến giờ mới thấy, giờ trắng tay rồi", ông Chín kể.

Bà Nguyễn Thị Ánh Tuyến (47 tuổi, trú xã Liên Hương) cho hay nước lũ đổ về quá nhanh khiến cả gia đình bà không kịp di dời đồ đạc. Tủ lạnh, tivi đều bị chìm trong nước lũ. "Thiệt hại nặng quá, đồ đạc trong nhà ngập trong bùn đất, chưa bao giờ tôi chứng kiến nước lũ tràn về nhiều như lần này", bà Tuyến nói.

Trung úy Đinh Hoài Bảo, Đội trưởng vũ trang Đồn biên phòng Liên Hương, cho biết đợt lũ vừa qua làm khoảng 30 tàu, thuyền, ghe ở cửa sông Liên Hương bị nước cuốn trôi. Lực lượng biên phòng cùng chính quyền địa phương tiếp tục thống kê thiệt hại, hỗ trợ sắp xếp chỗ ở tạm cho các hộ dân bị ảnh hưởng.

"Chúng tôi gõ cửa từng nhà, vận động bà con rời khỏi vùng nguy hiểm. Nước lên quá nhanh, chỉ cần chậm một chút là rất nguy hiểm", trung úy Bảo nói.

Ông Nguyễn Trường Sa, Chủ tịch UBND xã Liên Hương, cho biết hơn 100ha đất ven sông Lòng Sông bị ngập sâu, nhiều vật nuôi bị nước lũ cuốn trôi. Ước tính thiệt hại ban đầu khoảng 30 tỉ đồng. "Đây là lần đầu tiên hồ Lòng Sông xả lũ với lưu lượng lớn như vậy, khiến người dân xã Liên Hương bị thiệt hại nặng nề", ông Sa cho hay.

Còn rất lâu mới gượng dậy được

Người dân vùng hạ du hồ Sông Quao (vùng Bình Thuận cũ) chưa kịp nguôi nỗi sợ từ trận ngập gần một tháng trước, nay lại trải qua một đợt ngập còn kinh khủng hơn, nước dâng cao và nhanh ngoài mọi hình dung.

Trong căn nhà cấp bốn ngổn ngang bùn đất, bà Huỳnh Thị Kim (71 tuổi, khu phố Kim Ngọc, phường Hàm Thắng) nói chưa từng chứng kiến trận ngập nào khủng khiếp như vậy. "Nước lũ về chỉ kịp lấy những thứ cần thiết thôi, còn lại lo chạy lánh chỗ khác để giữ tính mạng. Sống chừng ấy năm, tôi chưa từng chứng kiến cảnh tượng này, mất hết cả rồi", bà Kim nấc nghẹn.

Cách đó không xa, nhà ông Nguyễn Vĩnh Nghị (43 tuổi, trú phường Hàm Thắng) cũng chung cảnh ngập ngụa. Ông cho rằng đợt lũ lần này nước dâng cao và nhanh hơn cả đợt lũ tháng trước.

"Chính quyền địa phương phát loa thông báo với mức xả dưới 600m³/s. Tôi rút kinh nghiệm đợt lũ lần trước, đã cố kê cao đồ đạc trong nhà nhưng vẫn không chống chọi được với cơn lũ này. Đồ đạc trong nhà đã bể, vỡ, mục nát hết", ông Nghị nhớ lại.

Gia đình ông Nghị sống bằng nghề trồng rau. Đợt lũ trước đã cuốn phăng toàn bộ vườn rau, ông phải vay mượn, bỏ gần 30 triệu đồng đầu tư lại. "Nhưng vừa tới miệng ăn là nước lũ lần này đã cào đi sạch, mất trắng", ông Nghị buồn bã.

Vùng hạ du hồ Sông Quao vẫn đang được các lực lượng chức năng hỗ trợ sơ tán, cứu trợ, nhưng với nhiều người dân, "cú đòn" sau hai trận lũ liên tiếp sẽ còn rất lâu mới gượng dậy được.

Giúp dân vớt vát tài sản

Chiều 5-12, tại các thôn xóm ở xã Liên Hương, hàng chục cán bộ chiến sĩ Quân chủng Phòng không - Không quân phối hợp cùng Công an xã, Đoàn thanh niên xã Liên Hương đang giúp người dân dọn dẹp bùn đất, vớt vát tài sản sau trận lũ lịch sử.

Cùng ngày, Ban Chỉ huy phòng thủ khu vực 5 cho biết ngay khi xảy ra ngập lụt, đơn vị huy động ca nô, vượt qua nhiều đoạn nước chảy xiết để đưa gạo, mì gói, nước uống và nhu yếu phẩm thiết yếu đến từng hộ dân còn bị cô lập.