Trưởng công an xã được kiểm tra về môi trường, an toàn thực phẩm

Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã ban hành pháp lệnh 09/2025 về sửa đổi, bổ sung một số điều của Pháp lệnh cảnh sát môi trường. Theo đó, trưởng công an cấp xã có thẩm quyền kiểm tra việc chấp hành pháp luật về môi trường, tài nguyên, an toàn thực phẩm.

Pháp lệnh có hiệu lực thi hành từ 15-12-2025. Một nội dung khác, pháp lệnh cũng sửa đổi tên gọi lực lượng cảnh sát môi trường bằng cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường. Việc này để phù hợp các quy định của pháp luật hiện nay và điều chỉnh tên gọi của bộ, ngành chức năng phù hợp với tổ chức mới.

Giảm khoảng trống pháp lý

Trao đổi với Tuổi Trẻ, đại biểu Trần Khánh Thu - hiện đang công tác tại Sở Y tế Hưng Yên - nêu rõ với việc giao trưởng công an xã, phường, đặc khu, đồn công an có thẩm quyền kiểm tra việc chấp hành pháp luật về môi trường, tài nguyên, an toàn thực phẩm là phù hợp với chức năng nhiệm vụ cũng như kỹ năng nghiệp vụ của lực lượng. 

Bởi theo bà, sau khi không còn công an cấp huyện thì việc giao nhiệm vụ này về công an cấp xã là hoàn toàn cần thiết, phù hợp với yêu cầu tổ chức, bộ máy mới.

Đại biểu Khánh Thu chỉ rõ hiện nay vấn đề vi phạm về an toàn thực phẩm, môi trường đang có diễn biến rất phức tạp, tinh vi, ảnh hưởng đến sức khỏe của nhân dân. Việc giao chức năng, nhiệm vụ này về cho công an cấp xã - đơn vị công an gần dân, sát dân nhất, là kịp thời nhằm đáp ứng yêu cầu bảo vệ sức khỏe người dân. Việc này cũng giúp tăng cường hiệu quả quản lý, giám sát an toàn thực phẩm tại cơ sở từ sớm, giảm khoảng trống pháp lý, xử lý kịp thời các vi phạm nhỏ lẻ tại địa phương.

Cụ thể khi có tin báo, tố giác của người dân hay thông qua tuần tra, kiểm soát phát hiện dấu hiệu vi phạm..., trưởng công an cấp xã sẽ có quyền ban hành văn bản kiểm tra việc chấp hành pháp luật về môi trường, an toàn thực phẩm của tổ chức, cá nhân tại địa bàn mình phụ trách. Đồng thời phối hợp với lực lượng y tế, nông nghiệp - môi trường, các lực lượng chức năng khác tiến hành kiểm tra.

Trường hợp phát hiện có vi phạm sẽ tiến hành xử lý nhanh và nghiêm theo quy định của pháp luật. Bên cạnh đó, lực lượng công an xã cũng sẽ có trách nhiệm trong việc tuyên truyền, phổ biến các quy định pháp luật, vận động, nhắc nhở người kinh doanh, người tiêu dùng nâng cao ý thức, trách nhiệm trong bảo đảm an toàn thực phẩm, môi trường.

Giao quyền và giao trách nhiệm

Chị Nguyễn Ngọc Trâm (trú tại chung cư HH Linh Đàm, Hà Nội) cũng chia sẻ hiện nay vấn đề an toàn vệ sinh thực phẩm, môi trường được người dân, xã hội rất quan tâm. Đặc biệt vấn đề nguồn gốc, xuất xứ, chất lượng, vệ sinh của thực phẩm đang được buôn bán, nhất là ở các cửa hàng nhỏ lẻ, các hàng rong buôn bán ven đường, hàng "xiên bẩn" trước các
cổng trường...

Do vậy, theo chị Trâm, công an cấp xã là lực lượng tại cơ sở, nắm rõ nhất hoạt động của các cơ sở sản xuất, kinh doanh, đặc biệt cơ sở nhỏ lẻ trên địa bàn. Do vậy việc giao quyền cho công an xã trong việc kiểm tra, xử lý về môi trường, an toàn thực phẩm là rất hợp lý.

Chị Trâm mong muốn việc giao quyền cho lực lượng công an cấp xã sẽ đi kèm với trách nhiệm. Đồng thời mong công an cấp xã sẽ thường xuyên tuần tra, kiểm tra an toàn vệ sinh thực phẩm, bảo vệ môi trường ở các hàng quán ăn, nhất là các quán nhỏ lẻ, ven đường,
cổng trường.

Trong đó cần nhắc nhở các hàng quán ăn uống không để xả rác bừa bãi, người bán hàng phải đeo găng tay, khẩu trang. Các thực phẩm sử dụng phải đảm bảo nguồn gốc, xuất xứ...

Thêm vào đó cũng cần nghiên cứu để có xe chuyên dụng kiểm tra thực phẩm lưu động, có thể kiểm tra nhanh các chỉ tiêu an toàn thực phẩm ngay tại hiện trường (độc tố, vi khuẩn, vi rút, dư lượng thuốc bảo vệ thực vật), để người bán hàng tâm phục, khẩu phục nếu vi phạm. 

Ngoài ra, cùng với giao quyền cũng phải giao trách nhiệm và đảm bảo thực thi đúng, đủ, chính xác, không gây khó, phiền hà cho người dân, đồng thời tránh chồng chéo trong việc kiểm tra, giám sát vấn đề này.