Trần Lực dựng lại vở ‘Ngày mai trời lại sáng’

Tác phẩm Ngày mai trời lại sáng - một kịch bản của cố tác giả Đinh Xuân Hòa, ra đời từ năm 1957, vừa được NSND Trần Lực cùng sân khấu LucTeam dựng lại.

Vở diễn sẽ ra mắt vào ngày 21-11 tại Trung tâm Hội nghị tỉnh Ninh Bình, trong Liên hoan quốc tế Sân khấu Thử nghiệm 2025.

LucTeam đưa vào tác phẩm kinh điển này hơi thở thời đại, biến nó thành một cuộc thử nghiệm giao thoa giữa hiện thực tâm lý và thủ pháp Ước lệ - Biểu hiện đã thành thương hiệu của LucTeam.

Đưa Đinh Xuân Hòa về quê hương Hà Nội

Trần Lực cho biết ông quyết định "tìm lại" Ngày mai trời lại sáng xuất phát từ niềm tin mãnh liệt vào giá trị nội tại và tính thời sự vĩnh cửu của kịch bản.

Theo tìm hiểu của LucTeam, Ngày mai trời lại sáng là một vở kịch nổi tiếng của Đinh Xuân Hòa. Vở kịch được công diễn lần đầu tiên vào năm 1959 và ngay lập tức nhận được đánh giá cao về nội dung và hình thức, tạo được nhiều hứng thú và mới lạ với công chúng và giới phê bình tại thời điểm đó.

Trần Lực nhận thấy kịch bản không hề cũ kỹ mà ngược lại, rất hiện đại bởi nó chạm đến những vấn đề phổ quát của nhân loại, không bao giờ lỗi thời: tình yêu, hôn nhân, sự khác biệt trong quan điểm sống và bi kịch gia đình bị cuốn phăng bởi xã hội kim tiền.

Câu chuyện xoay quanh cuộc hôn nhân đầy kịch tính của đôi vợ chồng trẻ, yêu nhau tha thiết nhưng lại đối lập nhau hoàn toàn trong cách nhìn nhận và tiêu xài cuộc đời.

Sự tha hóa cá nhân cùng với áp lực của xã hội đã biến khởi đầu đầy tình ái thành tội lỗi, tan nát chia lìa. Lộc - người chồng trí thức, và Vân - người vợ mạnh mẽ, ăn chơi. Họ đại diện cho hai thực thể trái dấu, chịu đựng nhau cho đến khi bùng nổ.

Cấu trúc kịch bản phi tuyến tính, với hiện tại (cô con gái tìm hiểu bi kịch gia đình qua lời kể của luật sư) và quá khứ diễn ra song song, là một yếu tố cấu trúc hết sức tân thời, vượt xa lối viết kịch tuân thủ "tam duy nhất" phổ biến cùng thời.

Vì những giá trị của kịch bản mà Trần Lực quyết tâm “đưa Đinh Xuân Hòa về quê hương của ông - Hà Nội”. Trước đây kịch và phim của ông chưa một lần ra mắt ở nơi ông sinh ra.

Khi Trần Lực tiết chế ngón nghề ước lệ

Với vở Ngày mai trời lại sáng, lần đầu tiên đạo diễn Trần Lực cố ý tiết chế ngón nghề ước lệ. Ông chọn lối dàn dựng pha trộn giữa diễn xuất tả thực và ước lệ. Sân khấu lại theo hướng tối giản và ước lệ. Điểm nhấn duy nhất là một chiếc bục gỗ đặt giữa sân khấu, được lắp ghép từ những tấm ván đơn sơ.

Chiếc bục này là một phương tiện biểu tượng đa nghĩa: nó vừa là không gian sinh hoạt, là dòng thời gian (hoán chuyển giữa hiện tại và quá khứ), và đặc biệt, là hình ảnh vật chất hóa của thế giới nội tâm nhân vật Lộc. 

Chiếc bục trở thành biểu tượng cho tổ ấm, ước mơ, sự bế tắc, và cuối cùng là sự tan vỡ.

Khi mâu thuẫn giữa các nhân vật bị đẩy lên cao trào, người vợ quyết định bỏ đi, Lộc lật tung từng tấm ván của chiếc bục gỗ, tạo ra một đống đổ nát trên sân khấu.

Mặc dù mang tính thử nghiệm cao, Ngày mai trời lại sáng lại sở hữu những yếu tố cốt lõi để chinh phục khán giả đại chúng. NSND Trần Lực và LucTeam đã khéo léo biến những vấn đề triết lý thành một câu chuyện lôi cuốn.