Sốt xuất huyết: Không tự dùng thuốc hạ sốt, giảm đau

Ở giai đoạn đầu, sốt xuất huyết thường chỉ biểu hiện bằng sốt cao, mệt mỏi, đau nhức cơ thể nên rất dễ bị nhầm với cảm cúm thông thường. Tuy nhiên, mức độ nguy hiểm của bệnh không nằm ở triệu chứng ban đầu.

Theo Trung tâm Kiểm soát Bệnh tật TP.HCM (HCDC), tính từ ngày 1.12 đến ngày 7.12 (tuần 49), trên địa bàn TP.HCM ghi nhận 2.310 trường hợp mắc bệnh sốt xuất huyết.

“Hết sốt không đồng nghĩa với khỏi bệnh”

Tiến sĩ - bác sĩ Huỳnh Thị Ngọc Thúy, phụ trách phòng khám VIP Lim Premier Clinic, Bệnh viện Gia An 115 cho biết, sốt xuất huyết do virus Dengue gây ra, hiện ghi nhận 4 loại chính: DENV-1, DENV-2, DENV-3 và DENV-4, với đặc điểm là mỗi lần nhiễm chỉ tạo miễn dịch với chủng virus đã mắc, không bảo vệ cơ thể trước các chủng còn lại.

Vì vậy, khi tái nhiễm với một loại Dengue khác, nguy cơ bệnh diễn tiến nặng - như thoát huyết tương, xuất huyết nghiêm trọng hoặc sốc - sẽ tăng lên rõ rệt, đặc biệt ở những trường hợp đã từng mắc trước đó.

Thạc sĩ - bác sĩ Lê Thanh Khôi, Trưởng hội đồng chuyên môn Y khoa, Hệ thống nhà thuốc và trung tâm tiêm chủng Long Châu, chia sẻ: “Sốt xuất huyết Dengue là một trong những bệnh truyền nhiễm phổ biến ở nước ta. Khi mắc bệnh, nếu người bệnh chủ quan, lơ là sẽ khiến bệnh trở nặng và gây nhiều biến chứng”.

Về mức độ nguy hiểm, bác sĩ Ngọc Thúy cho hay, không có loại nào được xem là “nhẹ” hay “nặng” tuyệt đối. Tuy nhiên, 4 loại đều có thể gây biến chứng nguy hiểm nếu không được theo dõi và xử trí đúng cách.

“Khoảng từ ngày thứ 3 đến ngày thứ 7, khi người bệnh bắt đầu hạ sốt, bệnh có thể bước vào giai đoạn nguy hiểm, nếu không phát hiện kịp thời có thể xảy ra hiện tượng thoát huyết tương làm máu cô đặc, tụt huyết áp, dẫn đến sốc, xuất huyết nội tạng hoặc suy đa cơ quan. Đặc biệt, ở những người tái nhiễm Dengue với loại khác, phản ứng miễn dịch có thể trở nên quá mức, khiến bệnh diễn tiến nặng nhanh và khó lường, dù những ngày đầu triệu chứng rất nhẹ. Vì vậy, hết sốt không đồng nghĩa với khỏi bệnh, người bệnh cần được theo dõi sát và tái khám đúng hẹn”, bác sĩ Ngọc Thúy cảnh báo.

Những sai lầm phổ biến khi bị sốt xuất huyết

Theo bác sĩ Ngọc Thúy, một trong những sai lầm phổ biến về sốt xuất huyết là cho rằng chỉ khi sốt cao bệnh mới nguy hiểm, còn khi đã hạ sốt thì tình trạng đã nhẹ hoặc sắp khỏi. Trên thực tế, giai đoạn nguy hiểm nhất của bệnh thường lại rơi vào thời điểm người bệnh bắt đầu hết sốt.

“Nhiều người tự ý dùng các thuốc hạ sốt hoặc giảm đau như aspirin, ibuprofen. Đây là những thuốc chống chỉ định trong sốt xuất huyết vì có thể làm tăng nguy cơ xuất huyết. Người bệnh chỉ nên dùng paracetamol đúng liều theo hướng dẫn y tế”, bác sĩ Thúy nhấn mạnh.

Một quan niệm nguy hiểm khác là tự truyền dịch tại nhà hoặc truyền dịch sớm với mong muốn bệnh nhanh khỏi. Việc truyền dịch không đúng chỉ định và không được theo dõi y tế có thể gây quá tải tuần hoàn, phù phổi, thậm chí đe dọa tính mạng.

Ngoài ra, nhiều người còn tin vào các biện pháp truyền miệng như uống nước lá, thuốc “tăng tiểu cầu”. Những phương pháp này chưa có bằng chứng khoa học rõ ràng và có thể khiến người bệnh chậm đi khám, bỏ lỡ thời điểm điều trị an toàn.

Giảm nguy cơ bệnh nặng nhờ vắc xin

Vắc xin sốt xuất huyết hiện nay được xem là một biện pháp hỗ trợ quan trọng, giúp giảm nguy cơ mắc bệnh và đặc biệt là giảm nguy cơ diễn tiến nặng hoặc phải nhập viện nếu không may nhiễm virus. Tại Việt Nam, Bộ Y tế đã cấp phép lưu hành cho vắc xin sốt xuất huyết từ tháng 5.2024.

“Trước khi tiêm, người dân nên được bác sĩ thăm khám và tư vấn kỹ, đánh giá tình trạng sức khỏe và tiền sử mắc sốt xuất huyết để bảo đảm phù hợp”, bác sĩ Ngọc Thúy khuyên.

Ngoài việc tiêm vắc xin, chúng ta nên thực hiện các biện pháp phòng bệnh khác như diệt lăng quăng, tránh muỗi đốt và giữ vệ sinh môi trường. Cần đi khám hoặc nhập viện ngay khi xuất hiện các dấu hiệu như đau bụng nhiều, nôn ói liên tục, chảy máu bất thường, mệt lừ đừ, tay chân lạnh, tiểu ít, khát nhiều hoặc khó thở.