Quy hoạch Hà Nội, kéo giãn dân cư nội đô

Chiều 14.3, Thủ tướng Phạm Minh Chính chủ trì cuộc làm việc của Thường trực Chính phủ với TP.Hà Nội, tiếp tục cho ý kiến, góp ý về Quy hoạch tổng thể thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm.

Trước đây, Hà Nội xây dựng song song 2 hệ thống quy hoạch: Quy hoạch thủ đô (theo luật Quy hoạch năm 2017) và Quy hoạch chung thủ đô (theo luật Quy hoạch đô thị và nông thôn năm 2024). 

Điều này gây ra tình trạng chồng chéo, thiếu đồng bộ giữa chiến lược phát triển kinh tế - xã hội và tổ chức không gian; chưa có phương án giải quyết triệt để các tồn tại, điểm nghẽn như ùn tắc giao thông, úng ngập, ô nhiễm môi trường, chưa thiết lập được mô hình, kế hoạch phát triển, dẫn đến lãng phí nguồn lực.

Đến nay, để phù hợp với mô hình tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp, xu thế đô thị thông minh, liên kết mở vùng, quốc gia, quốc tế, việc tập trung xây dựng một Quy hoạch tổng thể thủ đô với tầm nhìn xa mang tính bền vững 100 năm.

Cuối năm 2025, Quốc hội đã thông qua Nghị quyết số 258 về thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù để thực hiện các dự án lớn, quan trọng trên địa bàn thủ đô. Thời hạn quy hoạch gồm: giai đoạn ngắn hạn đến năm 2035; giai đoạn trung hạn đến năm 2045; giai đoạn dài hạn đến năm 2065; tầm nhìn chiến lược 100 năm.

Quy hoạch xác định các định hướng mới, vượt trội, với 11 nhóm giải pháp đột phá về: phát triển liên kết vùng, xây dựng mô hình "hạt nhân - vệ tinh" cho vùng thủ đô, trong đó Hà Nội giữ vai trò là đô thị hạt nhân, trung tâm lan tỏa và dẫn dắt toàn vùng thủ đô, vùng đồng bằng sông Hồng, vùng kinh tế trọng điểm Bắc bộ và cả nước.

Đồng thời, đột phá phát triển đường sắt đô thị, phát triển đô thị dựa trên mô hình TOD; đột phá về thiết chế tại các cực tăng trưởng nhằm kéo giãn dân cư nội đô; đột phá về mô hình kiến tạo đô thị thông minh - xanh - bền vững; tái thiết đô thị toàn diện và chọn lọc.

Khai thác không gian đa tầng - đa lớp; sông Hồng - biểu tượng phát triển của thủ đô tạo bước tiến mới; phát triển các cảng hàng không; đột phá trong cải thiện, giải quyết dứt điểm vấn nạn ô nhiễm môi trường; xác định các quỹ đất dự trữ...

Tại buổi làm việc, Thủ tướng đề nghị Hà Nội nghiên cứu, tìm địa điểm xây dựng cung triển lãm quy hoạch để công khai quy hoạch, giám sát quy hoạch, xúc tiến đầu tư và cũng là sản phẩm du lịch.

Thủ tướng lưu ý cần rà soát ngành, lĩnh vực, tối ưu hóa không gian mặt đất, nhất là phía nam, Xuân Mai, Ba Vì, Sơn Tây, Sóc Sơn; phát triển kinh tế sân bay; khai thác trung tâm hồ Tây...

Đồng thời, đa dạng hóa nguồn lực, tối ưu hóa nguồn lực của Nhà nước, đẩy mạnh hợp tác công tư, xây dựng các chính sách huy động nguồn lực như BT, BOT, chính sách cho mô hình TOD, phát hành trái phiếu, xây dựng các quỹ như quỹ nhà ở xã hội...