Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường dẫn số liệu hơn 90% học sinh hiện nay được đánh giá học lực giỏi và hạnh kiểm tốt và đặt vấn đề như vậy liệu có thực chất, có đúng hay không.
Chiều 17.11, tại phiên họp thứ 51, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia hiện đại hóa, nâng cao chất lượng GD-ĐT giai đoạn 2026 - 2035.
Phải có định mức để đánh giá "thầy ra thầy, trò ra trò"
Bà Nguyễn Thanh Hải, Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường, đề cập đến "hai mặt" của học sinh, một là đạo đức, hai là kiến thức. Kiến thức thì "được đào tạo rất đầy đủ rồi", riêng về đạo đức thì cần xem xét thêm.
Nữ chủ nhiệm đặt vấn đề, trên 90% học sinh hiện nay được đánh giá học lực giỏi và hạnh kiểm tốt, nhưng như vậy liệu có thực chất không, có đúng như vậy không?
Bà Hải nhắc đến vụ việc học sinh hành hung cô giáo mới đây, "không ai có thể nghĩ được". Vậy nguyên nhân từ đâu? Có thể xem lại hạnh kiểm của học sinh này ở học kỳ trước, năm học trước, liệu có khi nào cũng "vừa được xếp loại là tốt"?.
Theo bà Hải, cần xây dựng một chuẩn mực, định mức, tiêu chuẩn rõ ràng để đánh giá "thầy ra thầy, trò ra trò". Học sinh nào tốt thì đánh giá loại tốt, chưa tốt thì phải đánh giá loại khá, thậm chí trung bình. "Chúng ta phải chấp nhận chứ không thể nào là số ảo, lúc nào cũng tỷ lệ 90%, 95% tốt, giỏi", bà lưu ý.
Tiếp tục cho ý kiến, bà Hải kể một chương trình truyền hình mà mình vừa xem, ghi lại cảnh một học sinh 12 tuổi có thể nấu bữa cơm tươm tất cho gia đình với canh cua, thịt rang, cơm nóng hổi. Video này thu hút hàng triệu lượt xem.
Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường nói, ở thế hệ của bà, một em bé 8 - 9 tuổi có thể phụ giúp cha mẹ nấu cơm là chuyện hết sức bình thường. Nhưng ngày nay, câu chuyện này lại trở thành hiện tượng xã hội.
So sánh như vậy, bà Hải mong muốn với nguồn lực đầu tư rất lớn lần này, chúng ta phải đào tạo được thế hệ học sinh "vừa hồng, vừa chuyên", học lực giỏi nhưng cũng phải biết yêu thương cha mẹ, biết kỹ năng sống, đúng nghĩa "con ngoan, trò giỏi".
Thể thao, kỹ năng sống cũng rất quan trọng
Phó chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định cũng cho rằng, các nghị quyết đều nêu "đào tạo con người là phát triển toàn diện", "dạy chữ gắn cái dạy người và dạy nghề". Tuy nhiên, thực tế cho thấy nhiều học sinh hiện nay còn thiếu kỹ năng sống.
Ông Định chia sẻ, thời ông đi học, lao động vệ sinh ở trường là phải đem chổi ở nhà đi, phân công trực nhật; còn bây giờ ngay ở nông thôn cũng đi thuê công ty.
Hay như một số trường hợp cha mẹ vì cho rằng tốt cho con mà không cho con làm việc gì cả, "học đến lớp mấy rồi có khi cha mẹ vẫn phải tắm cho".
Phó chủ tịch Quốc hội còn nhấn mạnh tầm quan trọng về dạy kỹ năng sống. Ông bày tỏ đau xót khi mỗi kỳ nghỉ hè lại có những trường hợp học sinh bị đuối nước. "Cứ trẻ con đi học là phải biết bơi để mà trước hết là cứu sống mình, sau đó nếu mà bơi giỏi nữa thì cứu đồng bào lũ lụt", ông nói.
Dẫn lại mong muốn của Tổng Bí thư Tô Lâm có lần phát biểu "một học sinh phổ thông nên biết chơi ít nhất một loại nhạc cụ", ông Định cho rằng học sinh cấp 1, cấp 2 cũng phải biết chơi ít nhất một môn thể thao để vừa có kỹ năng, vừa rèn luyện sức khỏe.
"Ngày xưa chiến tranh, thế hệ cha ông không được học nhiều những môn này. Bây giờ không còn chiến tranh nữa thì phải dạy học sinh là làm sao mà phải biết khiêu vũ rồi phải biết thể dục, thể thao, phải biết một môn nghệ thuật", ông nói.
