Quân đội Mỹ vừa xác nhận tàu khu trục hải quân nổ súng vào một tàu treo cờ Iran. Vụ việc bắn phá tàu Touska đánh dấu một bước leo thang mới.
Quân đội Mỹ vừa xác nhận tàu khu trục hải quân nổ súng vào một tàu treo cờ Iran. Vụ việc bắn phá tàu Touska đánh dấu một bước leo thang mới.
Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ (CENTCOM) cho biết tàu khu trục USS Spruance đã chặn tàu Touska mang cờ Iran khi con tàu này đang di chuyển về phía một cảng của Iran.
"Sau khi thủy thủ đoàn tàu Touska không tuân thủ các cảnh báo lặp đi lặp lại trong suốt 6 giờ, tàu USS Spruance đã bắn loạt đạn vào buồng lái của tàu Iran", CENTCOM cho biết trong một tuyên bố.
Trên mạng xã hội Truth Social, Tổng thống Mỹ tuyên bố lực lượng hải quân đã lập tức can thiệp sau khi thủy thủ đoàn Iran từ chối tuân thủ mệnh lệnh. Theo đó, tàu Mỹ đã nổ súng trực diện vào khoang động cơ để vô hiệu hóa phương tiện.
Đồng thời, ông Trump xác nhận lính thủy đánh bộ Mỹ đã tiếp quản con tàu và đang tiến hành kiểm tra hàng hóa bên trong.
Tehran cáo buộc hành động của Mỹ là 'cướp biển'
T rong tuyên bố được hãng tin bán chính thức Tasnim đăng tải, Bộ tư lệnh Trung tâm Khatam al-Anbiya, cơ quan chỉ huy tối cao của các lực lượng vũ trang Iran, đã chính thức xác nhận vụ việc và đưa ra cảnh báo đối với Washington.
Tehran khẳng định Mỹ đã phá vỡ thỏa thuận ngừng bắn thông qua các hành động quân sự trực diện trên biển và gọi việc quân đội Mỹ tấn công tàu thương mại của nước này trên biển Oman là "hành vi cướp biển".
“Mỹ đã vi phạm lệnh ngừng bắn và thực hiện hành vi cướp biển khi nổ súng vào một tàu thương mại Iran, vô hiệu hóa hệ thống định vị và triển khai lính thủy đánh bộ lên boong”, tuyên bố nêu rõ, đồng thời xác nhận con tàu đã bị bắt giữ. “Chúng tôi cảnh báo Lực lượng vũ trang Cộng hòa Hồi giáo Iran sẽ sớm có hành động đáp trả, trả đũa hành vi cướp biển có vũ trang này của quân đội Mỹ”, phía Iran nhấn mạnh.
Nguồn tin này cũng khẳng định, nhờ phản ứng nhanh của các đơn vị hải quân thuộc Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran, lực lượng Mỹ đã buộc phải rút lui khỏi khu vực.
Kể từ khi lệnh phong tỏa hải quân có hiệu lực, quân đội Mỹ đã cưỡng chế thành công 25 tàu thương mại phải quay đầu hoặc trở lại cảng, ngăn chặn các nỗ lực vi phạm quy định vận tải do Washington áp đặt.
|
Tàu vận tải Pháp bị tấn công tại eo biển Hormuz
Hãng tin Al Jazeera cho biết tập đoàn vận tải biển khổng lồ của Pháp - CMA CGM - xác nhận một trong những con tàu của hãng đã trở thành mục tiêu của các "loạt đạn cảnh cáo" khi đang di chuyển qua eo biển Hormuz.
Sự việc xảy ra vào ngày 18/4 khi tàu chở hàng mang tên Everglades bị áp sát bởi các tàu vũ trang.
Theo Cơ quan Điều hành Thương mại Hàng hải Vương quốc Anh (UKMTO), báo cáo tại thực địa cho thấy hai tàu cao tốc được cho là thuộc Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) đã nổ súng tấn công con tàu này.
Dù phía CMA CGM khẳng định không có thành viên thủy thủ đoàn nào bị thương, nhưng Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) xác nhận tàu Everglades đã bị hư hại sau cuộc chạm trán.
Hiện mức độ thiệt hại cụ thể đối với thân tàu vẫn chưa được công bố chi tiết. Đây là vụ tấn công trực diện đầu tiên nhắm vào một tàu vận tải của cường quốc phương Tây kể từ khi lệnh phong tỏa của Mỹ có hiệu lực.
Iran kiên quyết yêu cầu Mỹ dỡ phong tỏa trước khi nối lại đàm phán
Iran tuyên bố chỉ tham gia vòng đàm phán tiếp theo tại Islamabad nếu Mỹ dỡ bỏ hoàn toàn lệnh phong tỏa hải quân đối với các cảng của nước này.
Một nguồn tin am hiểu tình hình tiết lộ với Al Jazeera cho biết đây cũng là lập trường chính thức của Đại sứ Iran tại Pakistan. Trong nỗ lực cứu vãn tiến trình đối thoại, Thủ tướng và Ngoại trưởng Pakistan đã trực tiếp điện đàm với Tổng thống và Ngoại trưởng Iran nhằm thuyết phục Tehran quay lại bàn đàm phán. Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran cũng đã nhóm họp để cân nhắc quyết định.
Tuy nhiên, Tehran vẫn giữ thái độ hoài nghi, đồng thời lo ngại rằng tiến trình này khó mang lại thỏa thuận như kỳ vọng. Mối quan ngại đầu tiên là nguy cơ kịch bản đàm phán kéo dài nhiều tháng nhưng rốt cuộc các lệnh trừng phạt không được dỡ bỏ, trong khi các tài sản bị phong tỏa của Iran vẫn không được giải ngân. Song song đó, giới chức Iran cũng cảnh báo khả năng đây có thể là một “cái bẫy chiến lược”.
Các nguồn tin tại Tehran dẫn lại tiền lệ từ hai vòng đàm phán trước, khi tiến trình ngoại giao nhanh chóng bị phá vỡ và sau đó leo thang thành xung đột với Israel, thậm chí là đối đầu trực tiếp giữa Israel và liên minh Israel - Mỹ.
Lực lượng Houthi cảnh báo phong tỏa eo biển Bab el-Mandeb
Lực lượng Houthi (Yemen) vừa đưa ra cảnh báo về việc phong tỏa eo biển Bab el-Mandeb. Ngày 19/4, Thứ trưởng Ngoại giao Houthi Hussein al-Ezzi tuyên bố trên mạng xã hội X rằng nếu Sanaa quyết định, lệnh phong tỏa sẽ là "không thể đảo ngược". Ông yêu cầu Tổng thống Trump tôn trọng quyền lợi của Yemen và chấm dứt các hành động cản trở hòa bình.
Trước đó, phía Houthi cảnh báo kịch bản đóng cửa eo biển để bảo vệ Iran và Hezbollah có thể đẩy giá dầu thế giới lên mức 200 USD/thùng. Lực lượng này xác lập ba "lằn ranh đỏ" để can thiệp quân sự trực tiếp: Mỹ và Israel leo thang chống Iran; hai nước nhận thêm hỗ trợ từ đồng minh; hoặc sử dụng Biển Đỏ để tấn công các quốc gia Hồi giáo. Hiện Houthi duy trì hiện diện quân sự dày đặc tại bờ biển phía Tây Yemen, sẵn sàng sử dụng tên lửa và thiết bị bay không người lái để gây gián đoạn vận tải quốc tế, đe dọa nghiêm trọng an ninh năng lượng toàn cầu.Kỳ vọng thượng đỉnh Mỹ - Iran và Tuyên bố IslamabadTổng thống Trump vừa công bố phái đoàn Mỹ sẽ tới Pakistan vào ngày 20/04 để đàm phán vòng hai, trong khi Iran cho hay sẽ tới Pakistan vào thứ Ba để đàm phán với Mỹ, theo CNN.Phía Iran đang kỳ vọng vào một thông báo chung mang tính biểu tượng về việc gia hạn lệnh ngừng bắn vào thứ Tư tới.Các nguồn tin cho biết thêm rằng nếu mọi việc diễn ra suôn sẻ và Tổng thống Mỹ Donald Trump đồng ý tới Islamabad, Tổng thống Iran cũng sẽ có mặt để thực hiện một "cuộc gặp chung giữa các tổng thống". Tại đây, hai nhà lãnh đạo sẽ ký kết bản "Tuyên bố Islamabad" chung.
Sau nhiều giờ hỗn loạn, đàm phán Mỹ - Iran được nối lại
Các cuộc đàm phán trực tiếp giữa Iran và Mỹ đã chính thức được nối lại tại Islamabad, Pakistan vào đầu tuần này. Đây là sự kiện mang tính quyết định, có thể đem lại thắng lợi chính trị cho Tổng thống Trump và sự ổn định kinh tế toàn cầu.
Theo CNN, thủ đô của Pakistan đang chuẩn bị công tác an ninh cho phái đoàn ngoại giao hai bên. Các tuyến đường chính bị đóng cửa. Nhiều nhân viên Mỹ cùng trang thiết bị quân sự đã xuất hiện tại các khách sạn cao cấp.
Những khách sạn phục vụ đàm phán tuần trước đã yêu cầu khách lưu trú rời đi để dành toàn bộ không gian cho các nhà ngoại giao.
Dư luận đang đặt câu hỏi về khả năng Tổng thống Trump có đích thân đến Islamabad để ký kết thỏa thuận nếu tiến trình diễn ra thuận lợi hay không.
Những rào cản và căng thẳng hiện hữu
Dù đối thoại được nối lại, con đường đi đến thỏa thuận giữa hai bên vẫn đầy rẫy khó khăn. Trưởng đoàn đàm phán Iran, ông Ghalibaf, cảnh báo rằng khoảng cách giữa hai bên vẫn còn rất lớn.
Căng thẳng leo thang đỉnh điểm vào thứ Bảy khi tàu vũ trang Iran nổ súng vào một tàu chở dầu tại eo biển Hormuz. Tehran cáo buộc Mỹ vi phạm thỏa thuận ngừng bắn khi tiếp tục phong tỏa các cảng biển Iran.
Việc hai bên chấp nhận ngồi lại bàn đàm phán chỉ một ngày sau vụ đụng độ tại eo biển Hormuz cho thấy cả Mỹ và Iran vẫn đang đặt ưu tiên cao nhất vào việc đạt được một thỏa thuận chung để hạ nhiệt căng thẳng.
Áp lực bủa vây Tổng thống Mỹ
Cuộc chiến tại Iran đang trở thành gánh nặng chính trị lớn đối với Tổng thống Trump trước thềm bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11.
Ông Trump đang chịu áp lực lớn trong nước để chấm dứt chiến tranh, một cuộc chiến không được công chúng Mỹ ủng hộ và đã gây ra một cú sốc kinh tế làm tăng giá xăng trước thềm cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 1
Tiến trình ngoại giao Mỹ - Iran đình trệ do chính quyền Iran kiên quyết kháng cự các yêu sách của Mỹ. Các điểm mấu chốt bao gồm: Số phận của số uranium làm giàu mức độ cao mà Tehran đang sở hữu. Các ràng buộc đối với hoạt động hạt nhân của Iran trong tương lai. Quyền quản lý tuyến đường thủy huyết mạch eo biển Hormuz.
Tehran tuyên bố sẽ không mở lại lối tiếp cận eo biển Hormuz chừng nào Mỹ chưa dỡ bỏ lệnh phong tỏa hải quân nhắm vào các cảng biển của Iran (có hiệu lực từ thứ Hai tuần trước).
Phái đoàn đàm phán Mỹ - Iran tại Pakistan
Vòng đàm phán thứ hai giữa Mỹ và Iran dự kiến diễn ra tại Islamabad, Pakistan trong ngày thứ 2 (20/4). Dưới đây là thông tin chi tiết về các thành viên chủ chốt trong phái đoàn của hai quốc gia:
