Cách đối phó với kẻ ái kỷ bắt nạt

Cuốn sách tập trung bóc tách chân dung kẻ ái kỷ - những con người tưởng như tự tin, cuốn hút nhưng ẩn sau đó là sự mong manh, xấu hổ và nhu cầu kiểm soát người khác. Điều khiến Kẻ ái kỷ trở nên hồi hộp nằm ở quá trình nhận diện: từng hành vi thao túng tinh vi, từng lời nói gây tổn thương được phân tích sắc bén, khiến người đọc liên tục tự hỏi: “Mình đã từng gặp người như thế chưa?”

Những kẻ Ái kỷ Bắt nạt luôn phải chạy trốn khỏi danh hiệu "kẻ thua cuộc". Họ giữ khư khư hệ phòng hộ Ái kỷ, không ngừng chống lại cảm giác hổ thẹn cốt lõi. Những kẻ bắt nạt này không chỉ vô cùng nguy hiểm, mà còn hoàn toàn "miễn nhiễm" với lý lẽ và những lời kêu gọi đồng cảm. Họ không dám đối mặt với nỗi hổ thẹn trong chính mình.

Trong hầu hết trường hợp, cách ứng phó thích đáng nhất với họ là né tránh, càng xa càng tốt. Một độc giả khác của tôi từng hỏi bác sĩ tâm lý về cách đối phó với hành vi bắt nạt từ cấp trên. Lời khuyên cô nhận được lại là: "Làm một chiếc CV thật đẹp đẽ rồi tìm cho mình một nơi chốn mới".

Ở bậc trung học, việc thoát khỏi tình trạng bị bắt nạt gần như là điều không thể, trừ khi các bậc cha mẹ có thể chuyển trường cho con. Mỗi ngày, trẻ đều phải đối mặt với những kẻ Ái kỷ Bắt nạt và đồng bọn trong lớp học, trên sân trường, trong căng-tin hay trên xe buýt. Việc không thể thoát khỏi sự đàn áp khiến hiện tượng bắt nạt ở cấp trung học trở nên đặc biệt độc hại. Điều này góp phần lý giải con số đáng báo động các vụ tự tử của học sinh mỗi năm vì nạn bắt nạt. Nỗ lực can thiệp của phụ huynh, dù xuất phát từ sự quan tâm, đôi khi lại khiến tình hình trở nên tồi tệ hơn.

Giáo viên và nhà trường vẫn thường cố lảng tránh việc phải đối mặt với vấn đề này. Tuy nhiên, trong thời gian gần đây, với nỗ lực nâng cao ý thức về vấn nạn bạo lực học đường của cả cộng đồng, ngày càng nhiều nhà trường đã và đang thiết lập hệ thống quy định cứng rắn và không khoan nhượng, nhằm ngăn chặn những hành vi bắt nạt nơi trường lớp.

Tuy vậy, việc ứng phó hiệu quả với kẻ bắt nạt mang tính cách ái kỷ ở cấp trung học chủ yếu vẫn phụ thuộc vào sự thay đổi trong cách nhìn nhận của tập thể và môi trường xung quanh.

Người ái kỷ bắt nạt có thể xuất hiện ở mọi nơi. Ảnh: Tsage&Tbog.

Đôi khi, những kẻ Ái kỷ Bắt nạt còn xuất hiện ngay trong gia đình bạn, gieo rắc xích mích và chia rẽ tình cảm để chống lại bạn. Bạn khó lòng lựa chọn phương án "chuyển" sang sống tại một gia đình khác. Khi đối mặt với những cá nhân Ái kỷ Cực đoan nói chung, bạn cần ghi nhớ rằng:

Vấn đề luôn nằm ở cảm giác hổ thẹn và tủi nhục, dù bạn có nhận thức được nó hay không.

Ngay cả những lời nhận xét vô tư nhất cũng hoàn toàn có thể biến thành những lời lăng mạ nặng nề nhất trong mắt những kẻ Ái kỷ Bắt nạt.

Khi sự đố kỵ xuất hiện trong tâm trí, bạn gần như không thể tránh khỏi việc làm tổn thương người đó - giá mà bạn thành công hơn, may mắn hơn, xinh đẹp hơn,... Dù bạn có khiêm tốn và chân thành thế nào đi nữa, người ái kỷ vẫn có thể có cảm nhận bạn là kẻ kiêu ngạo và tỏ ra vượt trội. Với kẻ Ái kỷ Bắt nạt, những câu như "Tôi không có ý đó", hay "Tôi đâu có nghĩ mình là một người tốt đẹp/vượt trội hơn bạn!" chỉ như đàn gẩy tai trâu. Cách tốt nhất để đối phó với những cá nhân Ái kỷ quanh bạn trong hầu hết mọi trường hợp là:

Xoa dịu và tạo cho họ cảm giác an toàn, tránh mọi lời nói cũng như hành động có khả năng khơi dậy ở họ cảm giác hổ thẹn, bất kể ý định của bạn có là gì.

Hãy luôn nhớ những kẻ Ái kỷ Bắt nạt vô cùng nguy hiểm và có sức phá hoại rất lớn. Bạn cần vô cùng cẩn trọng khi tiếp xúc với họ. Một điều nữa bạn cần lưu ý là những kẻ Ái kỷ Bắt nạt, hay các cá nhân Ái kỷ Cực đoan khác, gần như không bao giờ chịu tìm kiếm sự giúp đỡ của bác sĩ tâm lý và rất khó thay đổi. Đừng đánh lừa bản thân rằng bạn có thể dễ dàng cảm hóa những con người đó.