Vàng luôn được xem là biểu tượng của sự giàu có và là một “kênh trú ẩn” an toàn trong tài chính toàn cầu. Ít ai biết rằng phần lớn trữ lượng vàng trên Trái Đất không nằm trong các mỏ quặng có thể khai thác được hiện nay.
1. 99% trữ lượng vàng trên Trái Đất tập trung ở đâu?
Theo các nghiên cứu địa chất, phần lớn trữ lượng vàng của hành tinh được cho là tập trung trong lõi kim loại của Trái Đất, ở độ sâu hàng nghìn km mà con người hiện không thể tiếp cận. Đây là kết quả suy luận từ các mô hình địa hóa học về sự hình thành Trái Đất.
2. Lượng vàng trong lõi Trái Đất được ước tính khoảng bao nhiêu?
Theo một nghiên cứu công bố trên tạp chí Nature, Giáo sư Bernard Wood (Đại học Oxford) ước tính lõi Trái Đất có thể chứa khoảng 1,6 triệu tỷ tấn vàng, dựa trên các mô hình địa hóa học. Theo tính toán lý thuyết, nếu đưa toàn bộ lượng vàng này lên bề mặt, nó có thể phủ các lục địa bằng một lớp vàng dày hàng chục cm.
3. Vì sao vàng “biến mất” khỏi bề mặt Trái Đất từ thời kỳ sơ khai?
Khoảng 4,5 tỷ năm trước, khi Trái Đất còn ở trạng thái nóng chảy, đã xảy ra sự kiện gọi là Iron Catastrophe (sự kiện sắt hóa). Các nguyên tố nặng như sắt và niken chìm xuống trung tâm để tạo thành lõi, kéo theo vàng và các kim loại quý khác do ái lực hóa học mạnh trong điều kiện nhiệt độ cao.
4. Manh mối nào cho thấy vật chất từ sâu trong Trái Đất có thể đang di chuyển lên bề mặt?
Một nghiên cứu đăng trên Nature (2025) do nhà địa hóa học Nils Messling và cộng sự thực hiện phát hiện nồng độ bất thường của đồng vị Ruthenium-100 trong đá bazan tại Hawaii. Phát hiện này gợi ý rằng vật liệu từ sâu trong Trái Đất có thể được vận chuyển lên bề mặt thông qua các cột magma siêu nóng.
5. Vì sao con người chưa thể khai thác vàng trong lõi Trái Đất?
Lõi Trái Đất có nhiệt độ ước tính từ 4.000-6.000°C và áp suất cực lớn, vượt xa khả năng chịu đựng của công nghệ hiện nay. Lỗ khoan sâu nhất con người từng tạo ra (Kola Superdeep Borehole, Nga) chỉ đạt khoảng 12,2 km, rất nhỏ so với khoảng cách đến lõi Trái Đất.
6. Ngày nay, người ta gọi vàng ở đâu là “mỏ vàng đô thị”?
Theo Liên minh Viễn thông Quốc tế (ITU), mỗi thiết bị điện tử cầm tay chứa một lượng nhỏ vàng trong linh kiện. Việc tái chế rác thải điện tử có thể thu hồi lượng vàng cao hơn nhiều trên cùng một tấn vật liệu so với khai thác quặng tự nhiên, nên được ví như “mỏ vàng đô thị” - một nguồn tài nguyên ngày càng quan trọng.
7. Kho vàng dự trữ lớn nhất thế giới hiện thuộc về quốc gia nào?
Theo số liệu của Hội đồng Vàng Thế giới (World Gold Council) cập nhật năm 2025, Mỹ nắm giữ hơn 8.000 tấn vàng dự trữ - mức cao nhất thế giới. Phần lớn số vàng này được lưu trữ tại kho Fort Knox và Ngân hàng Dự trữ Liên bang New York.
