Chiếc khánh đồng 'độc nhất vô nhị' từ mộ táng Đông Sơn

Bảo tàng Lịch sử TP.HCM phối hợp cùng Bảo tàng Gốm thời dựng nước, nhà sưu tập tư nhân Lâm Bảo Ngọc, Mai Sĩ Tất Thắng tổ chức trưng bày chuyên đề 'Đồng vọng'.

Trưng bày chuyên đề Đồng vọng khai mạc sáng 27-1 tại Bảo tàng Lịch sử TP.HCM, chào mừng thành công Đại hội XIV của Đảng.

Khánh đồng văn hóa Đông Sơn từ ngôi mộ táng

Một trong những hiện vật gây chú ý tại trưng bày chuyên đề Đồng vọng là chiếc khánh đồng "độc nhất vô nhị" của nhà sưu tập Mai Sĩ Tất Thắng. Hiện vật này được tìm thấy từ một ngôi mộ táng Đông Sơn ở Làng Vạc (Nghệ An) với chiều dài 18cm, cao 15cm, rộng 3cm.

Chiếc khánh là một khối hộp dẹt hình chữ nhật đúc rỗng, bề mặt trang trí những hình thoi, tam giác trổ lỗ. 

Phía dưới có móc treo 4 chiếc chuông lục lạc (không có quả lắc), sau này nhà sưu tập gắn thêm một chiếc chuông để cho đủ 5 chuông.

Ở trên đầu của khối hộp có đúc tượng hai con chim cong đuôi cùng quay vào trong, 5 người ngồi xổm dàn hàng ngang quàng tay ôm nhau theo tư thế tay trái khoác vai, tay phải ôm eo lạ mắt.

Nhà sưu tập Mai Sĩ Tất Thắng còn mang đến chiếc muôi (môi) bằng đồng có ý nghĩa lịch sử. Muôi dài 20cm, rộng 5cm được tìm thấy tại Thanh Hóa.

Về cấu tạo, muôi gồm cán (tay cầm) và phần múc lõm hình tròn. Đầu tay cầm của muôi được uốn cong thành nhiều vòng tròn đồng tâm.

Bên ngoài vòng tròn là một bông hoa nhiều cánh, phần dưới cán muôi có gắn hai cái chuông nhỏ độc đáo.

Tiếng vọng từ văn hóa Việt Nam

Giám đốc Bảo tàng Lịch sử TP.HCM Hoàng Anh Tuấn cho biết trưng bày chuyên đề giới thiệu hơn 150 hiện vật tiêu biểu thuộc nền văn hóa Đông Sơn.

"Trưng bày Đồng vọng như là lời đối thoại giữa hiện tại và quá khứ, là tiếng ngân vang của kim loại thiêng từng định hình một thời đại rực rỡ trong lịch sử văn hóa Việt Nam - thời đại Đông Sơn. Trưng bày này còn góp phần tôn vinh những giá trị bền vững của di sản, khơi dậy niềm tự hào lịch sử, ý thức bảo tồn và lan tỏa tình yêu văn hóa dân tộc trong cộng đồng" - ông Hoàng Anh Tuấn nhấn mạnh.

Theo ban tổ chức, Đồng vọng được xây dựng với bốn chủ đề nội dung chính, tạo thành một chỉnh thể xuyên suốt giúp người dân tiếp cận di sản Đông Sơn từ nhiều góc độ.

Đồ gốm thời Đông Sơn giới thiệu các hiện vật như bát, bình, chậu in hoa văn… thuộc giai đoạn Phùng Nguyên, Đồng Đậu, Gò Mun và Hoa Lộc.

Vẻ đẹp con người Đông Sơn gồm các hiện vật phản ánh đời sống tinh thần, quan niệm thẩm mỹ thông qua trang sức như: vòng tay, khuyên tai, trâm cài tóc, hạt chuỗi…

Nhịp sống lao động gồm các hiện vật như rìu, lưỡi cày, đồ đựng… gắn với nông nghiệp lúa nước.

Sức mạnh thời đại giới thiệu hai loại hình vũ khí của cư dân Đông Sơn gồm vũ khí đánh gần (dao găm, rìu chiến) và vũ khí đánh xa (mũi giáo, mũi lao, mũi tên).